Nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu, diễn biến thời tiết ngày càng phức tạp, đặc biệt là tình trạng ấm lên vào cuối năm, việc chủ động các biện pháp kỹ thuật nhằm hạn chế phát sinh lộc đông, thúc đẩy phân hóa mầm hoa trên cây vải thiều đang được các địa phương và ngành chuyên môn đặc biệt quan tâm. Đây là yếu tố quyết định đến tỷ lệ ra hoa, đậu quả và năng suất của vụ sản xuất năm sau.
Trước hết, các hộ sản xuất cần tuân thủ nghiêm túc quy trình quản lý nước và dinh dưỡng trong giai đoạn tháng 12/2025 đến tháng 01/2026. Việc duy trì độ ẩm đất ở mức thấp đến trung bình, xiết nước nhẹ khi cần thiết sẽ giúp hạn chế tối đa hiện tượng bật lộc đông, đồng thời tạo điều kiện để mầm hoa phân hóa thuận lợi trong điều kiện khô lạnh tự nhiên. Cùng với đó, cần điều chỉnh phân bón hợp lý, ngừng hoàn toàn phân đạm, chỉ bổ sung kali và trung - vi lượng với liều lượng phù hợp nhằm tăng cường độ cứng cành, ổn định sinh trưởng.
Song song, bà con cần tăng cường kiểm tra vườn, tỉa bỏ sớm các mầm lộc thu - đông (nếu xuất hiện), kết hợp tỉa cành sâu bệnh, cành tăm để đảm bảo tán cây thông thoáng, nâng cao hiệu quả tiếp nhận ánh sáng của bộ khung cành mang hoa. Việc này không chỉ hạn chế cạnh tranh dinh dưỡng mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình hình thành và phát triển mầm hoa.
Công tác phòng trừ sâu bệnh cần được thực hiện thường xuyên và đúng kỹ thuật, đặc biệt đối với các đối tượng gây hại phổ biến trong thời tiết lạnh, ẩm như nhện đỏ, rệp muội, bệnh sương mai và thán thư. Việc sử dụng các chế phẩm sinh học hoặc thuốc bảo vệ thực vật trong danh mục cho phép cần bảo đảm theo đúng hướng dẫn, an toàn và hiệu quả. Không sử dụng thuốc trừ cỏ và những loại thuốc không được đăng ký sử dụng trên cây vải để phun cho vải.
Hình ảnh xử lý lộc đông tại xã Phúc Hòa
Để chủ động các biện pháp xử lý nhằm hạn chế lộc đông, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình phân hóa mầm hoa, phát triển hoa, đậu quả trên cây vải, các xã có diện tích vải thiều chỉ đạo cơ quan chuyên môn thực hiện tốt một số nội dung sau:
1. Phân công cán bộ chuyên môn thường xuyên kiểm tra, thăm vườn, theo dõi sát diễn biến tình hình thời tiết, sinh trưởng của cây vải để chỉ đạo, hướng dẫn nông dân chủ động thực hiện các biện pháp kỹ thuật hạn chế lộc đông, tạo thuận lợi phân hóa mầm hoa, tăng tỷ lệ năng ra hoa, đậu quả trên cây vải.
2. Chỉ đạo đối với những diện tích vải đã ra lộc cuối thu, cần tập trung chăm sóc lộc bằng biện pháp bón phân bón lá… để cành lộc phát triển nhanh, thành thục kịp bước sang giai đoạn phân hóa mầm hoa và ra hoa. Đối với những vườn vải lộc thu thuần thục hạn chế ẩm độ đất, chủ động khơi, tiêu thoát nước trong vườn sau mỗi trận mưa, không để nước đọng trên vườn.
Quản lý dinh dưỡng hợp lý, hạn chế bón đạm, bổ sung lượng nhỏ ka li nhằm làm cứng cành và giảm sinh trưởng dinh dưỡng và lân để thúc đẩy quá trình phân hoá mầm hoa.
3. Hướng dẫn các biện pháp ức chế sinh trưởng của cây trong mùa Đông
Đối với những diện tích vải thiều có nguy cơ ra lộc đông cần áp dụng ngay các biện pháp hạn chế lộc đông như:
Nguyễn Thị Tú - Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật
