Trong những năm gần đây, công tác bảo vệ môi trường trong hoạt động sản xuất trồng trọt và bảo vệ thực vật trên địa bàn tỉnh được các cấp, ngành quan tâm triển khai đồng bộ, góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo hướng an toàn, bền vững.
Mô hình cải xanh ăn lá tại xã Đại Lai
Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, sản xuất trồng trọt trên địa bàn tỉnh tiếp tục duy trì ổn định với giá trị sản xuất bình quân đạt khoảng 140 triệu đồng/ha đất sản xuất nông nghiệp. Tổng diện tích gieo trồng cây hàng năm trên 233 nghìn ha; trong đó cây lúa giữ vai trò chủ lực với diện tích gần 150 nghìn ha, năng suất bình quân đạt 57,9 tạ/ha. Ngoài ra, diện tích gieo trồng ngô đạt gần 11,7 nghìn ha, lạc 7,7 nghìn ha, rau các loại gần 30 nghìn ha. Diện tích cây ăn quả trên 53,7 nghìn ha, trong đó cây vải trên 30 nghìn ha.
Cùng với phát triển sản xuất, công tác bảo vệ môi trường trong lĩnh vực trồng trọt được chú trọng thông qua nhiều giải pháp đồng bộ như: Triển khai Chương trình quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp (IPHM); thúc đẩy giảm sử dụng vật tư nông nghiệp hóa học; tăng cường các biện pháp sinh học và kỹ thuật canh tác thân thiện môi trường. Bên cạnh đó, tỉnh đã triển khai Đề án hỗ trợ phát triển sản xuất cây ăn quả bền vững giai đoạn 2021-2025; cấp mới 73 mã số vùng trồng, số hóa 227 vùng sản xuất, xây dựng 8 mô hình sản xuất theo tiêu chuẩn GlobalGAP và hữu cơ. 100% sản phẩm từ các mô hình được liên kết tiêu thụ thông qua hợp tác xã, doanh nghiệp và hệ thống phân phối lớn, giá trị sản phẩm tăng từ 30-40% so với sản xuất thông thường.
Ngành nông nghiệp cũng triển khai nhiều mô hình sản xuất theo hướng sinh thái, tuần hoàn; mở rộng sản xuất theo các tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP và hữu cơ; ứng dụng công nghệ cao như nhà màng, tưới tiết kiệm, bón phân tự động, sử dụng máy bay không người lái trong sản xuất. Hiện nay, toàn tỉnh có trên 100 cơ sở tích tụ ruộng đất quy mô từ 5 ha trở lên với tổng diện tích trên 1.000 ha; tỷ lệ giá trị sản xuất trồng trọt ứng dụng công nghệ cao đạt trên 37%.
Công tác tuyên truyền, tập huấn nâng cao nhận thức cho người dân về sản xuất nông nghiệp an toàn, bảo vệ môi trường cũng được chú trọng. Sở đã tổ chức 72 lớp tập huấn cho cán bộ cơ sở, nông dân, cơ sở kinh doanh vật tư nông nghiệp về sử dụng thuốc bảo vệ thực vật an toàn, sử dụng phân bón hợp lý, áp dụng quy trình sản xuất VietGAP, GlobalGAP, hữu cơ và các biện pháp canh tác giảm phát thải.
Tuy nhiên, trong hoạt động sản xuất trồng trọt vẫn còn một số nguy cơ gây ô nhiễm môi trường như việc sử dụng phân bón vô cơ với khối lượng lớn, tình trạng sử dụng thuốc bảo vệ thực vật chưa hợp lý tại một số khu vực và việc xử lý phụ phẩm trồng trọt chưa triệt để. Mỗi năm trên địa bàn tỉnh phát sinh khoảng 929 nghìn tấn phụ phẩm trồng trọt và khoảng 59,6 tấn bao gói thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng; tỷ lệ thu gom bao gói đạt khoảng 80-85%.
Thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người dân sử dụng vật tư nông nghiệp an toàn; tăng cường ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật trong sản xuất,; phát triển các mô hình nông nghiệp sinh thái, tuần hoàn; đồng thời nâng cao hiệu quả thu gom, xử lý chất thải nông nghiệp nhằm giảm thiểu ô nhiễm môi trường, góp phần phát triển nông nghiệp bền vững./.
