Thực hiện chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh tại văn bản số 2596/UBND-KTN ngày 18/9/2025 về việc tăng cường công tác quản lý đối với lĩnh vực khoáng sản và hoạt động tập kết bến bãi. Sở Nông nghiệp và Môi trường đã phối hợp với các địa phương tiến hành rà soát, kiểm tra hoạt động các bãi tập kết vật liệu xây dựng trên địa bàn tỉnh.
Kết quả rà soát, toàn tỉnh hiện có 221 bến bãi hoạt động tập kết kinh doanh vật liệu nằm trên địa bàn các xã, phường ven sông. Trong đó, 170 bãi đang hoạt động và 51 bãi đã ngừng hoặc tạm dừng hoạt động.
Bến bãi tại đê bối Giang Sơn K0+350 tương ứng với đê hữu đuống k37+900 thuộc xã Đông Cứu
Phần lớn các bãi hoạt động đúng mục đích, phục vụ nhu cầu xây dựng trong tỉnh. Tuy nhiên, qua kiểm tra thực tế cho thấy, nhiều bãi vẫn tồn tại vi phạm trong công tác quản lý đất đai, môi trường, đê điều và hoạt động bến thủy nội địa. Nhiều bến bãi chưa đủ thủ tục pháp lý, tình trạng hoạt động không phép hoặc thiếu hồ sơ pháp lý, cụ thể: 92/221 bãi chưa được cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trương đầu tư; 57/221 bãi chưa có hợp đồng thuê đất hoặc giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; 48/221 bãi hoạt động không đúng quy hoạch sử dụng đất; 141/221 bãi chưa có giấy phép hoạt động theo quy định của Luật Đê điều; 167/221 bãi chưa được cấp phép hoạt động bến thuỷ nội địa; 120/221 bãi không có giấy chứng nhận bảo vệ môi trường.
Một số bến bãi còn có hoạt động vi phạm xây dựng các hạng mục công trình trên bãi sông, như xây dựng mố cẩu, nhà điều hành, nhà tạm, lắp đặt trạm trộn bê tông, công trình phụ… trên mặt bãi, sử dụng xe quá tải trọng cho phép đi trên đê, một số trường hợp vi phạm xây dựng mố cẩu lấn chiếm ra mép sông làm cản trở dòng chẩy, tập kết vật liệu trong phạm vi bảo vệ đê (không trong phạm vi phần diện tích được thuê) và có các hoạt động tập kết vật liệu trong cả mùa lũ từ 15/6 đến 31/10.
Ngoài ra, việc bốc xếp vật liệu xây dựng từ sông lên các bãi trung chuyển và việc vận chuyển vật liệu từ các bãi trung chuyển đến nơi tiêu thụ còn nhiều bất cập. Việc vận chuyển đường thủy, neo đậu để bốc xếp vật liệu xây dựng còn chưa đúng với các điểm được cấp phép hoạt động bến thủy nội địa. Việc vận chuyển đường bộ chưa đúng quy định; còn có tình trạng Nhà đầu tư sử dụng xe quá khổ, quá tải; không đảm bảo tải trọng, ảnh hưởng đến việc bảo vệ đê điều (các tuyến đường xung quanh các bãi kinh doanh vật liệu xây dựng ven sông xuống cấp rất nhanh, không đảm bảo an toàn cho đi lại của nhân dân địa phương).
Theo đánh giá, có 75 bãi sông có chiều rộng mặt bãi (từ chân đê đến mép sông) nhỏ hơn 70 m. Đây là những khu vực có nguy cơ cao về cản trở dòng chảy và mất an toàn đê điều, đặc biệt trong mùa mưa lũ.
Bãi vật liệu tại Km K21+400 đê tả Thương, phường Tân Tiến.
Để tăng cường công tác quản lý đối với lĩnh vực khoáng sản và hoạt động tập kết bến bãi trên địa bàn tỉnh. Sở Nông nghiệp và Môi trường đã đề xuất Chủ tịch UBND tỉnh chỉ đạo UBND các xã, phường và các đơn vị liên quan thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp:
1. UBND các xã, phường:
- Tiếp tục chỉ đạo các cơ quan chức năng, UBND các xã, phường ven sông có các bến, bãi tập kết cát, sỏi và vật liệu xây dựng chỉ đạo quyết liệt việc giải tỏa các bến bãi hoạt động không có đầy đủ các thủ tục về đất đai, môi trường, cấp phép hoạt động theo quy định của Luật Đê điều và các thủ tục khác liên quan. Thực hiện nghiêm việc giải toả vật liệu còn tồn đọng vật liệu trong mùa mưa, bão; kiên quyết xử lý và giải tỏa những bến bãi sử dụng sai mục đích thuê đất (thuê đất để tập kết vật liệu nhưng lại xây dựng trạm trộn bê tông, nhà xưởng, nhà ở).
- Hướng dẫn các tổ chức hoàn thiện hồ sơ, thủ tục theo quy định của pháp luật đối với các bãi tập kết vật liệu xây dựng trên địa bàn.
- Đối với các bến bãi đã có quyết định phê duyệt chủ trương đầu tư và giao đất, khẩn trương hoàn thiện hồ sơ xin cấp phép hoạt động theo quy định tại Điều 25 Luật Đê điều.
- Chỉ đạo giải toả đối với 48 bãi tập kết hoạt động không đúng quy hoạch sử dụng đất. Đôn đốc các doanh nghiệp chưa có hồ sơ về đất đai hoàn thiện thủ tục theo quy định.
2. Sở Xây dựng: chủ trì phối hợp với các đơn vị liên quan kiểm tra hoạt động bến thủy nội địa đối với các bến bãi tật kết, trung chuyển vật liệu xây dựng; thu hồi giấy phép hoặc đình chỉ hoạt động bến thủy nội địa đối với các bến bãi tập kết, trung chuyển vật liệu xây dựng không phù hợp quy hoạch và không đúng giấy phép; Hướng dẫn tổ chức, cá nhân hoàn thiện việc cấp giấp phép hoạt động bến thuỷ nội địa theo quy định.
3. Công an tỉnh: Tăng cường kiểm tra, phát hiện, xử lý kịp thời các tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm pháp luật về đê điều, khai thác trái phép, sai phép tài nguyên khoáng sản trên các tuyến sông thuộc địa bàn tỉnh. Phối hợp với ngành chức năng và chính quyền địa phương, chỉ đạo lực lượng Công an xã, phường tăng cường kiểm tra phát hiện ngăn chặn xử lý xe có tải trọng vượt quá tải trọng được phép đi trên đê. Xử phạt các hành vi vi phạm hành chính về đê điều theo thẩm quyền quy định tại Nghị định 03/2022/NĐ-CP ngày 06/01/2022 của Chính phủ.
Công tác rà soát, kiểm tra cho thấy tình trạng vi phạm trong hoạt động bến bãi trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh vẫn còn diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nhiều nguy cơ ảnh hưởng đến công tác quản lý tài nguyên và an toàn đê điều, cần sự vào cuộc mạnh mẽ của các cấp, các ngành và chính quyền địa phương. Việc xử lý dứt điểm các bến bãi không phép, sai phạm không chỉ giúp bảo vệ hành lang đê điều và môi trường sinh thái, mà còn góp phần đảm bảo an toàn phòng chống thiên tai, ổn định trật tự quản lý tài nguyên và phát triển kinh tế bền vững trên địa bàn tỉnh.
Nguyễn Mến - Chi cục Thuỷ lợi