Nhằm chủ động phòng trừ chuột, bảo vệ sản xuất nông nghiệp và hạn chế thiệt hại do chuột gây ra, Sở Nông nghiệp và Môi trường Bắc Ninh vừa ban hành Kế hoạch tổ chức thực hiện phòng, chống chuột bảo vệ sản xuất trồng trọt năm 2026 trên địa bàn toàn tỉnh.
Người dân đặt bẫy bắt chuột bảo vệ sản xuất
Theo thống kê của Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, năm 2025 chuột đã gây hại trên 3.000 ha cây trồng, trong đó có khoảng 100 ha bị thiệt hại nặng. Nguyên nhân là do một số địa phương chưa triển khai đồng loạt các biện pháp phòng trừ, dẫn đến hiệu quả chưa cao. Dự báo trong năm 2026, chuột tiếp tục phát sinh mạnh nếu không được diệt trừ kịp thời sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến năng suất và chất lượng cây trồng.
Để chủ động kiểm soát chuột hại, Sở Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu các xã, phường tổ chức diệt chuột với quy mô tập trung, đồng loạt ở tất cả các xã, phường có sản xuất trồng trọt, tổ chức các đợt diệt chuột tập trung trong năm, cụ thể:
- Đợt 1: Triển khai diệt chuột vào thời điểm lấy nước đổ ải vụ xuân (từ trung tuần tháng 1 đến cuối tháng 2). Cần tổ chức các đợt diệt chuột đồng loạt bằng bả diệt chuột trên toàn bộ diện tích cây trồng, các bờ mương, bờ máng, chân đê, bờ ruộng gần trang trại chăn nuôi, gần khu công nghiệp, cụm công nghiệp, ruộng gần khu dân cư...
- Đợt 2: Tổ chức diệt chuột ngay từ đầu vụ sản xuất vụ mùa (đầu tháng 7) bằng bả diệt chuột có nguồn gốc sinh học trên các bờ mương, bờ máng, chân đê, bờ ruộng gần trang trại chăn nuôi, gần khu công nghiệp, cụm công nghiệp, ruộng gần khu dân cư; kết hợp diệt chuột bằng biện pháp thủ công ngay sau khi thu hoạch lúa xuân.
- Đợt 3: Ngay sau khi thu hoạch lúa vụ mùa và trước khi trồng cây vụ đông (tháng 10 - 11) diệt chuột bằng các biện pháp thủ công (đánh bẫy, soi đèn, hun khói, đổ nước…). Đây là thời điểm áp dụng biện pháp diệt chuột thủ công hiệu quả nhất.
Kết hợp lồng ghép các đợt diệt chuột thủ công cùng với chiến dịch làm thủy lợi nội đồng, nạo vét kênh mương… của các địa phương. Ngoài ra, các địa phương căn cứ tình hình sản xuất và cây trồng cụ thể để chỉ đạo, phát động các đợt diệt chuột bổ sung thường xuyên, liên tục bằng các biện pháp hữu hiệu.
Việc diệt chuột cần áp dụng tổng hợp nhiều biện pháp như canh tác, cơ học (thủ công), sinh học và hóa học (áp dung biện pháp hóa học để diệt chuột vào các đợt cao điểm khi đã sử dụng các biện pháp khác mà chuột vẫn có khả năng phá hoại mạnh trên đồng ruộng, có nguy cơ ảnh hưởng đến năng suất, chất lượng cây trồng). Không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật phòng trừ chuột liên tục, tràn lan dễ hình thành tính kháng thuốc và ảnh hưởng đến môi trường.
Kinh phí thực hiện được bố trí từ kinh phí hỗ trợ cấp tỉnh, ngân sách địa phương và các nguồn vốn hợp pháp khác tập trung hỗ trợ cho công tác tuyên truyền, tập huấn, mua bẫy, xây dựng các mô hình trình diễn để khuyến cáo nhân rộng, thuốc diệt chuột sinh học, thi đua - khen thưởng các tập thể, cá nhân có thành tích tốt…
Sở Nông nghiệp và Môi trường đề nghị UBND các xã, phường chỉ đạo cơ quan chuyên môn, huy động lực lượng trên địa bàn tham gia phòng, chống chuột bảo vệ sản xuất. Tăng cường công tác tuyên truyền về nguy cơ, tác hại của chuột, các biện pháp diệt chuột. Bố trí kinh phí hỗ trợ diệt chuột để tiến hành phòng trừ tập trung đạt hiệu quả.
Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tổ chức tập huấn, hướng dẫn áp dụng tiến bộ kỹ thuật trong phòng, chống chuột cho cán bộ và nông dân; thực hiện điều tra, dự tính dự báo, chỉ đạo phòng trừ chuột, bảo đảm an toàn sử dụng thuốc BVTV diệt chuột.
Trung tâm Khuyến nông tổ chức các lớp tập huấn về các biện pháp phòng, chống chuột cho nông dân các địa phương; xây dựng và nhân rộng mô hình phòng, chống, diệt chuột có hiệu quả trên phạm vi toàn tỉnh./.
Ngọc Quang
