Sau gần 10 năm triển khai Đề án 938 của Chính phủ, sự phối hợp giữa Sở Nông nghiệp và Môi trường với Hội Liên hiệp Phụ nữ các cấp đã tạo nhiều chuyển biến tích cực trong công tác tuyên truyền, vận động hội viên phụ nữ tham gia bảo đảm an toàn thực phẩm, phát triển nông nghiệp an toàn, tiêu dùng xanh và bảo vệ môi trường.
Phụ nữ Bắc Ninh tham gia sản xuất rau an toàn
Một trong những kết quả nổi bật là nhận thức của người dân, đặc biệt là hội viên phụ nữ, về an toàn thực phẩm và phát triển nông nghiệp bền vững được nâng lên rõ rệt. Nếu trước đây nhiều hộ sản xuất chủ yếu quan tâm đến năng suất, sản lượng thì hiện nay đã chú trọng hơn đến chất lượng sản phẩm, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và bảo vệ môi trường. Thông qua các hoạt động tuyên truyền, tập huấn và hướng dẫn kỹ thuật, hội viên phụ nữ ngày càng nâng cao ý thức trách nhiệm đối với sức khỏe cộng đồng, môi trường sinh thái và uy tín của nông sản.
Cùng với đó, phương thức tổ chức sản xuất nông nghiệp từng bước được đổi mới theo hướng an toàn, chuyên nghiệp và gắn với nhu cầu thị trường. Giai đoạn 2021–2025, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã phối hợp với các địa phương tổ chức 227 lớp tập huấn với trên 16.300 lượt học viên tham gia, trong đó hội viên phụ nữ chiếm khoảng 60%. Nội dung tập huấn tập trung vào sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, nông nghiệp hữu cơ; sử dụng vật tư nông nghiệp an toàn; cấp mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc, chuyển đổi số trong sản xuất, phát triển sản phẩm OCOP và nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản.
Đáng chú ý, các lớp tập huấn không chỉ phổ biến quy định pháp luật mà còn tăng cường hướng dẫn thực hành, giải quyết những vấn đề phát sinh trong sản xuất, giúp người dân từng bước thay đổi tập quán canh tác, tiếp cận các phương thức quản lý tiên tiến. Nhiều hội viên phụ nữ đã trở thành lực lượng nòng cốt trong các hợp tác xã, tổ hợp tác và mô hình sản xuất an toàn; mạnh dạn ứng dụng khoa học, công nghệ, tham gia liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị, góp phần nâng cao chất lượng và giá trị gia tăng của nông sản địa phương.
Đề án cũng góp phần thúc đẩy chuyển biến mạnh mẽ trong tư duy sản xuất nông nghiệp theo hướng xanh và bền vững. Người dân ngày càng nhận thức rõ giá trị của nông sản không chỉ được quyết định bởi sản lượng mà còn phụ thuộc vào chất lượng, độ an toàn, khả năng truy xuất nguồn gốc, mức độ thân thiện với môi trường và uy tín thương hiệu.
Song song với đó, nhiều mô hình bảo vệ môi trường được hội viên phụ nữ tích cực triển khai và duy trì như phân loại rác tại nguồn, thu gom bao bì thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng, tận dụng phụ phẩm nông nghiệp để sản xuất phân bón hữu cơ, hạn chế sử dụng túi ni-lông dùng một lần. Những mô hình này góp phần cải thiện môi trường nông thôn, thúc đẩy phát triển nông nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn và giảm phát thải.
Bên cạnh những kết quả đạt được, việc triển khai Đề án vẫn còn một số khó khăn như nhận thức về sản xuất bền vững chưa đồng đều; quy mô sản xuất còn nhỏ lẻ, phân tán; khả năng tiếp cận nguồn vốn, khoa học công nghệ, chuyển đổi số và các tiêu chuẩn quốc tế của nhiều cơ sở sản xuất do phụ nữ quản lý còn hạn chế.
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, phát triển bền vững và truy xuất nguồn gốc đòi hỏi người sản xuất tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao năng lực quản lý và ứng dụng khoa học, công nghệ.
Theo đồng chí Nguyễn Hồng Quang, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, thời gian tới ngành nông nghiệp và môi trường sẽ tiếp tục phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ các cấp tiếp tục đổi mới công tác tuyên truyền theo hướng lấy người dân làm trung tâm, lấy thay đổi hành vi làm mục tiêu; nâng cao năng lực của phụ nữ tham gia phát triển nền nông nghiệp sinh thái, hiện đại và thích ứng với biến đổi khí hậu; đẩy mạnh chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo trong toàn bộ chuỗi giá trị nông nghiệp; phát triển nông nghiệp xanh gắn với kinh tế tuần hoàn và tiêu dùng bền vững; nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành trong thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững./.
Ngọc Quang