Nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực đê điều, đồng thời tăng cường trách nhiệm của các cấp, các ngành trong công tác bảo vệ công trình phòng, chống thiên tai, Chi cục Thuỷ lợi đã tham mưu Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Bắc Ninh trình UBND tỉnh ban hành Quy chế phối hợp trong công tác phòng ngừa, xử lý vi phạm pháp luật về đê điều trên địa bàn tỉnh. Đây là một trong những giải pháp quan trọng nhằm hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước, lực lượng chức năng và chính quyền địa phương trong công tác phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về đê điều; góp phần bảo đảm an toàn hệ thống đê điều, bảo vệ tính mạng, tài sản của Nhân dân và phục vụ phát triển kinh tế - xã hội bền vững của địa phương.
Ảnh đê hữu Lục Nam
Trong những năm qua, công tác quản lý, bảo vệ đê điều trên địa bàn tỉnh luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo của các cấp ủy, chính quyền và sự phối hợp của các ngành chức năng. Trước đây, tỉnh Bắc Ninh và tỉnh Bắc Giang đã ban hành nhiều quy định, quy chế phối hợp nhằm tăng cường hiệu quả công tác quản lý đê điều. Nhờ đó, nhiều vụ việc vi phạm đã được phát hiện và xử lý kịp thời, góp phần giữ vững an toàn các tuyến đê, hạn chế tình trạng lấn chiếm hành lang bảo vệ đê điều và các hoạt động ảnh hưởng đến khả năng phòng, chống lũ.
Theo thống kê, từ khi có quy chế phối hợp đến nay, các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương trên địa bàn đã phát hiện, xử lý trên 2000 trường hợp vi phạm pháp luật về đê điều, thu nộp ngân sách nhà nước trên 1,7 tỷ đồng. Nhiều trường hợp vi phạm được ngăn chặn ngay từ khi mới phát sinh, không để hình thành các điểm vi phạm phức tạp, kéo dài. Kết quả đó cho thấy vai trò quan trọng của cơ chế phối hợp giữa các ngành, các cấp trong công tác quản lý và bảo vệ đê điều là cần thiết.
Tuy nhiên, sau khi thực hiện chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, tổ chức chính quyền địa phương hai cấp và hợp nhất tỉnh Bắc Giang với tỉnh Bắc Ninh thành tỉnh Bắc Ninh mới, nhiều quy định trước đây không còn phù hợp với yêu cầu quản lý thực tiễn. Đồng thời, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến lĩnh vực đê điều, phòng chống thiên tai và xử lý vi phạm hành chính đã có nhiều thay đổi, bổ sung. Điều này đòi hỏi phải xây dựng một cơ chế phối hợp thống nhất, đồng bộ và phù hợp với tình hình mới.
Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo Chi cục Thuỷ lợi chủ trì nghiên cứu, xây dựng và tham mưu trình UBND tỉnh ban hành Quy chế phối hợp trong công tác phòng ngừa, xử lý vi phạm pháp luật về đê điều trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh. Trong quá trình xây dựng dự thảo Quy chế, Chi cục Thủy lợi đã tổ chức rà soát toàn diện các quy định pháp luật hiện hành; tổng hợp, đánh giá thực trạng vi phạm pháp luật về đê điều trên địa bàn tỉnh; phân tích những tồn tại, khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện các quy chế trước đây; đồng thời nghiên cứu, đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương. Bên cạnh đó, chủ động phối hợp với các sở, ngành, địa phương tổ chức lấy ý kiến góp ý đối với dự thảo Quy chế; tổng hợp, tiếp thu, hoàn thiện hồ sơ theo đúng quy định của pháp luật. Quá trình xây dựng Quy chế được thực hiện chặt chẽ, bảo đảm tính thống nhất với hệ thống pháp luật hiện hành và phù hợp với yêu cầu quản lý thực tiễn trên địa bàn tỉnh.
Theo nội dung Quy chế, công tác phối hợp được thực hiện xuyên suốt từ khâu tuyên truyền, phòng ngừa vi phạm đến phát hiện, tiếp nhận thông tin, xử lý vi phạm và tổ chức cưỡng chế, khắc phục hậu quả. Trong đó, trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị được quy định cụ thể, bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ thẩm quyền và rõ trách nhiệm.
Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao vai trò đầu mối trong công tác quản lý nhà nước về đê điều, chủ trì hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc và tổng hợp tình hình vi phạm trên địa bàn toàn tỉnh. Công an tỉnh, các sở, ngành liên quan và chính quyền địa phương có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ trong công tác kiểm tra, phát hiện, xử lý vi phạm và bảo đảm an ninh, trật tự trong quá trình thực hiện các biện pháp xử lý theo quy định.
Bên cạnh đó, Quy chế xác định rõ vai trò, trách nhiệm của UBND cấp xã trong công tác quản lý, bảo vệ đê điều. Đây là lực lượng trực tiếp quản lý địa bàn, có trách nhiệm thường xuyên kiểm tra, phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm ngay từ khi mới phát sinh. Quy chế cũng quy định cụ thể thời gian xử lý thông tin, trách nhiệm báo cáo và trách nhiệm của người đứng đầu địa phương nếu để xảy ra vi phạm mà không kịp thời phát hiện, xử lý theo quy định.
Hiện nay, tỉnh Bắc Ninh đang quản lý 592,383 km đê điều cùng hệ thống 265 cống qua đê, 101 kè, 191 điếm canh đê và nhiều công trình phụ trợ khác trên các tuyến sông trọng điểm như sông Cầu, sông Thương, sông Đuống, sông Thái Bình và sông Cà Lồ… Hệ thống đê điều này giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong công tác phòng, chống lũ, bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản của Nhân dân, bảo vệ các khu dân cư, vùng sản xuất nông nghiệp, khu công nghiệp và hệ thống hạ tầng kinh tế - xã hội của tỉnh. Trong điều kiện thiên tai ngày càng diễn biến khó lường, nguy cơ vi phạm hành lang bảo vệ đê điều vẫn còn tiềm ẩn, việc ban hành Quy chế phối hợp mới có ý nghĩa hết sức quan trọng, tạo cơ sở pháp lý thống nhất để các cấp, các ngành triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý, bảo vệ đê điều; nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu; tăng cường hiệu quả phối hợp giữa các lực lượng chức năng và chính quyền địa phương trong công tác phòng ngừa, phát hiện và xử lý vi phạm. Đồng thời, góp phần nâng cao nhận thức của cộng đồng về trách nhiệm bảo vệ công trình đê điều, từng bước xây dựng môi trường quản lý nhà nước công khai, minh bạch và hiệu quả.
Nguyễn Mến - CCTL